احساس تیر کشیدن یا تجربه ناگهانی گوش درد بعد از عمل بینی در نخستین روزها از دغدغه های شایعی است که اغلب موجب نگرانی بیماران می شود . با توجه به پیوستگی ساختارهای سر و گردن ، تحریکات بافت ناشی از تغییر فرم بینی می توانند به طور غیرمستقیم گوش میانی را تحت تاثیر قرار دهند . این وضعیت در بیشتر بیماران به دلیل نوسانات عملکرد شیپور استاش یا انتشار تحریکات عصبی حلق رخ می دهد و ماهیتی گذرا دارد . شناخت علل این حس به فرد کمک می کند تا اضطراب بی مورد را کنار بگذارد و با آگاهی بیشتر دوران التیام جراحی بینی را مدیریت کند .
علت گوش درد بعد از عمل بینی چیست ؟
حفره بینی ، نازوفارنکس و فضای گوش میانی از طریق مجرای باریکی به نام لوله استاش به یکدیگر متصل هستند که وظیفه تعدیل فشار هوای پشت پرده صماخ را انجام می دهد . پس از رینوپلاستی ، تورم منتشر در مخاط بینی می تواند دهانه حلق این مجرا را دچار احتقان موقت کند . در نتیجه این گرفتگی ، هوای موجود در گوش میانی جذب شده و فشار حاصل از آن با احساس سنگینی یا تیر کشیدن همراه می گردد .
علاوه بر ورم ، حضور تامپون ها یا اسپلینت های سیلیکونی داخلی با مهار جریان هوای نازال ، الگوهای فشار در مجاری تنفسی را دستخوش تغییر می کند . این تغییرات به صورت موقت تهویه گوش میانی را مختل می سازد . از سوی دیگر ، بیهوشی با لوله گذاری و تنفس اجباری از دهان سبب تبخیر رطوبت دیواره های حلق می شود ؛ خشکی و التهاب مخاط گلو در این حالت باعث افزایش تحریکات گوش می شود که با کاهش ورم اولیه فروکش می کند .
درمان گوش درد بعد از جراحی بینی
بالا نگه داشتن زاویه سر نسبت به قفسه سینه در حین استراحت ، سرعت تخلیه وریدی و لنفاوی را ارتقا می بخشد و از تجمع التهاب در مجاورت شیپور استاش جلوگیری می کند . این وضعیت مانع از سنگین تر شدن حس فشار در گوش ها هنگام دراز کشیدن می شود .
مصرف منظم داروهای ضدالتهاب و مسکن های تجویزی جراح نقش بسزایی در کنترل دردهای ارجاعی و مهار ورم مجاری دارد . استفاده از دستگاه بخور خنک در اتاق استراحت نیز رطوبت هوای تنفسی را تامین کرده و خشکی حاصل از تنفس دهان را کاهش می دهد . انجام خودسرانه اقداماتی نظیر کمپرس های داغ ، چکاندن قطره های گوش یا شستشوی پرفشار بدون دستور پزشک می تواند تحریک را بیشتر کند و توصیه نمی شود .
گرفتگی گوش پس از رینوپلاستی
احساس گرفتگی یا کیپ شدن گوش شبیه تجربه تغییر ارتفاع ناگهانی در کابین هواپیماست که بر اثر برهم خوردن تعادل فشار دو طرف پرده گوش شکل می گیرد . تورم بافت نرم پشت بینی در روزهای نخست به لوله استاش اجازه باز شدن کامل حین بلع را نمی دهد و این پدیده به شکل پری یا کم شدن وضوح صداها حس می شود .
برای تسهیل باز شدن مجرای استاش ، بلعیدن مکرر جرعه های کوچک آب یا مکیدن آب نبات های ساده به حرکت ملایم عضلات کام و باز شدن دهانه لوله کمک می کند . با این وجود ، پرهیز از باد انداختن در گوش با دهان و بینی بسته ( مانور والسالوا ) الزامی است ، چرا که فشار حاصل از آن می تواند موجب خونریزی از عروق ترمیم نیافته بینی گردد . با جذب تدریجی ورم و خروج پانسمان های داخلی ، این حس پری معمولا ظرف دو تا سه هفته از میان می رود .
ارتباط گلو درد و گوش درد بعد از عمل بینی
همزمانی درد گلو و احساس درد در گوش پدیده ای به نام درد ارجاعی است . اعصاب حسی مهمی نظیر عصب زبانی حلقی ( عصب نهم مغزی ) و شاخه های عصب واگ به صورت مشترک به پوشش مخاط حلق ، لوزه ها و ساختارهای گوش عصب رسانی می کنند .
تماس لوله حین بیهوشی عمومی یا سایش ترشحات خشک شده خونابه با مخاط گلو ، این مسیرهای عصبی را فعال می کند . پیام تحریک ایجاد شده در گلو از طریق این انشعابات مشترک به مراکز عصبی مغز منتقل می شود و گاهی مغز منشا واقعی این پیام را درون گوش تفسیر می نماید . همگام با تسکین التهاب گلو از طریق نوشیدن مایعات ملایم و مصرف مسکن های تجویزی ، این گوش درد ارجاعی نیز بدون نیاز به درمان اختصاصی گوش ناپدید می شود .
عفونت گوش قبل از عمل بینی
بررسی سابقه بیماری های تنفس و گوش میانی از بخش های ضروری ارزیابی های پیش از جراحی است . عفونت های فعال یا ترشحات التهابی درمان نشده در گوش می توانند با دستکاری های جراحی بینی واکنش نشان داده و به تشدید مشکلات فشار یا احتقان طولانی مدت شیپور استاش بعد از عمل منجر گردند .
در صورتی که بیمار پیش از موعد جراحی دچار اوتیت حاد یا پارگی پرده صماخ باشد ، جراح فرایند عمل را تا کنترل کامل به تعویق می اندازد تا ایمنی تضمین شود . بیان دقیق سوابق عفونت های مزمن گوش میانی به تیم درمان امکان می دهد تا راهکارهای پیشگیرانه نظیر انتخاب تکنیک های سبک تر یا تجویز مراقبت های بعد از جراحی بینی ویژه ای را مد نظر قرار دهند .
جهت تماس و دریافت نوبت از دکتر مجید وفایی راد فرم زیر را تکمیل کنید.
در چه شرایطی گوش درد بعد از عمل بینی خطرناک است ؟
اگرچه احساس گرفتگی و دردهای خفیف ارجاعی بخشی از واکنش های معمول دوره ترمیم به شمار می روند ، اما تداوم برخی نشانه ها مستلزم بررسی های دقیق پزشکی است :
- بروز درد کوبنده ، حاد و غیرقابل کنترل در عمق گوش که با مسکن های معمول آرام نشود
- نشت هرگونه ترشح زرد رنگ ، چرکی ، خونابه ای یا بدبو از مجرای خارجی گوش
- کاهش شنوایی ناگهانی ، شدید و یک طرفه که با بلعیدن بزاق یا تغییر پوزیشن رفع نگردد
- بروز سرگیجه های چرخشی مداوم ، ناتوانی در حفظ تعادل یا حالت تهوع پیوسته
- وجود تب بالاتر از سی و هشت درجه سانتی گراد همراه با لرز و بی حالی عمومی بدن
- احساس وزوز یا سوت کشیدن ممتد و آزاردهنده در گوش که روند رو به افزایش داشته باشد
